Category: ဖၠုံလိက်ပဝ်ႋၰူ့ဆင့်
-
ဖူ့ထောဝ်မဲဖာႋ
လ်ုအ်ုဝီႋဍးအိုဝ် ဖူ့ထောဝ်မဲဖါႋ တါ်ခေါဟ်လ်ုယာ့ ဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်လ်ုဆုက်ၮှ် ယှူးယှူးၜါၜါအှ်သီးဝေ့ဍး လ်ုခင်းထါ်လလ်ုခဝ့်အိုဝ်လှ်။ ဖူ့ထောဝ်မဲဖါႋယိုဝ် အ်ုၯာင်ႋဆံင်းၜျာဆံင်းၯံင် ထံင်အ်ုသီးၰီးၰုဂ်ဆ်ုလင်ႋဍာအိုဝ်ၮှ် ခေဝ့်၊ ထောဝ်မိင်လ်ုဖး ၯယ့်ၜုင်းဝေ့ၮင်ဍူအေး။ အှ်လ်ုၮီ ဍေဖူ့ထောဝ်မဲဖါႋ အ်ုၯာင်ႋဆံင်းၜျာဆံင်းအ်ုကျံင်ၮှ် လ်ုသီးယာ့ၜး ထောဝ်မိင်ဖါဍောဟ်လ်ုဍူ ၯယ်နုက်လင်မာၯာၯံင်ဝေ့ လ်ုဖူ့ထောဝ်မဲဖါႋ အ်ုဖေါဟ်လီသီး သုင်းလင်ထံင်းလင်ထ ဆ်ုထါ်ဆ်ုၜံင်ကၠာလ်ုဖးၮှ်လှ်။ ဖေါဟ်လီသီးလ်ုဖး ၯယ့်လ်ုဖူ့ထောဝ်မဲဖါႋအှ်ၯံင် “ဟေးဖူ့ ဟေးဖူ့´´လင်ဟ်ုသာမဲ ထောဝ်မိင်ဖါဍောဟ်လ်ုဍူ ၯယ့်မာၯာၯံင်ဝေ့ ပ်ုကၠောဝ်ပ်ုယှောတ်ယုဂ် အင်းသံင်းဖှ်ေလာႋ ထောဝ်မိင်ဖါဍောဟ်ၮင်ထီးၯဟ်၊ လဝ်ၯိုင့်ၜးသီးဝေ့လှ်။ ဖူ့ထောဝ်မဲဖါႋခဝ်ဍဝ် ဟှေဝ်ယုဂ် ၮှ်လဝ်ဝေ့ၯံင် လေဝ်ဝေ့လ်ုထောဝ်မိင်ဖါဍောဟ်အှ်လင်ႋဍာအိုဝ်လှ်။ ထောဝ်မိင်ဖါဍောဟ်ၮှ် ဍးဖူ့ထောဝ်မဲဖါႋလ်ုၜၠင် သာၯယ့်ထင်းဆ်ု စွးစွးလေံၯံင် အိင်ထင်းအ်ုမဲခွါင်ၮှ် ၜှ်ေဝေ့ဖူ့ထောဝ်မဲဖါႋလှ်။ လာၮင့်သီး ဖဝ်ႋထောဝ်မိင်ဖါဍောဟ်လ်ုခၠုဂ်ၜှ်ေဍာ်အ်ုခါ့ ဖူ့ထောဝ်မဲဖါႋခဝ့် လ်ုသုံႋ(မာ)ဝေ့စူးဖံင်းခင်းလာင်ၮင်မိင် မာသီ့ခွိက်ဝေ့ ထောဝ်မိင်ဍေအ်ုစူးဍူးခီ့ၮှ်လှ်။ ထောဝ်မိင်ဖါဍောဟ်သီ့လ်ုၜၠင် ဖူ့ထောဝ်မဲဖါႋၮှ် အင်းမာႋၮေဝ်ႋဝေ့က်ုယာဲထောဝ်မဲ ထုဲႋၮှ်လှ်။ ထံင်ၮှ် ထောဝ်မဲထုဲႋၮှ်အိုဝ် တါင်ၮေဝ်ႋဝေ့သီးခုဲ့ခေါဟ်ဖောဟ်လ်ုၜိင်းၯံင်…
-
ဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်အ်ုလေင်ႋ
ဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်အ်ုလေင်ႋယ်ိုဝ် လ်ုၮိင်းသာထါ်(၁၉၃၆)ၮိင်းထင်းၜါခါ့ ဍးအိုဝ် ဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ် ဝီႋကုံကၟဝ့်ခြိုင့် ဟ်ုကိုဝ်“ဒှ်က်ုလိုဒ်´´ကုံရွာဲဖါဍောဟ်သီးဝေ့ ဆ်ုအှ်ကံင်း အှ်ကှ်ေၯုင်ႋခိုင့်အ်ုတိုင်သိုဝ် အှ်လ်ုဟ်ုဍောဟ် ထိုင့်ဖိုင် ပ်ုဆိုဒ်ဖေါဟ် ဟ်ုဍောဟ်ဟ်ုမူႋလ်ုဖးၮှ် အင်းက်ိင်ထင်းသီးဝေ့ ဆ်ုပၠယ်တဝ် လ်ု(ဍုဂ်တိုင်ၜမဝ်)ဆ်ုပိုင်ကြိုင် အှ်အိုဝ်ၮှ်လှ်။ အင်းကိင်ထင်းသီးဝေ့ဍးၮှ်ၯး မွာဲဝေ့—- ဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်“ၮိင်းထင်းသင့်မူႋၮီ´´(ဖၠုံဆိုဒ်မူႋၮီ) ဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်ထာခေါဟ်“ဍေဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်အ်ုလေင်ႋ´´သယ်သီးၮှ်လှ်။ အင်းကိင်ထင်းၮေဝ်ႋ ဆ်ုပၠယ်တဝ်ၯံင်လ်ုၜၠင် ဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်ဝီႋကုံကၟဝ့်ခြိုင့်ဖါဍောဟ် ဍေဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်အ်ုခေါဟ်လေင်ႋသယ်မဝ့်မှ် အင်းကိင်လင်ၮေဝ်ႋသီးဝေ့ ဆူ့ကေဝ် အင်းတါင်ထၯံင် ဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ် “အ်ုလေင်ႋ´´ အ်ုဍံင်လ်ုဖး လ်ုပ်ုဆိုဒ်ဖေါဟ် ဂမၠိုင်ႋကၠာအိုဝ်ၮှ်လှ်။ ထံင်ၮှ်လ်ုၜၠင် ၜေဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်ကုံရွာဲဖါဍောဟ် အင်းကိင်အင်းယာ့ထင်း အ်ုတိုင်ၮှ်သိုဝ် အှ်ပ်ုထီ့ခါန်ႋဖိုင် ၰိင်ၰိင်လေံ ဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်ဂမၠိုင်ႋလ်ုဖး သုံ့စ်ိုဝ်ထင်းဖှ်ေသီးဝေ့ “အ်ုလေင်ႋ´´အ်ုဍံင် အ်ုၜိင်းလ်ုယာၜၠဲၮှ် ထံင်ဝေ့လ်ုဖၠုံဆ်ိုဒ်ဖေါဟ် ကုံရွာဲဖါဍောဟ်အှ်အိုဝ် လုက်ခၠါၮှ်လှ်။ ကုံရွာဲဖါဍောဟ်ၮှ်ဍဝ် ဆာမွာဲၯယ်ထံင်“အ်ုလေင်ႋ´´အ်ုဍံင် အ်ုၜိင်းလ်ုယာၜၠဲဖိုင်အိုဝ်ၮှ် လ်ုယာ့ထုက်ရုဲႋတါ်ၮေဝ်ႋဝီႋဝေ့ဍး လ်ုဆီ့ၮီ့ၜိင်းၮှ် ဆေဝ်ႋလှ်။ ထံင်ၮှ်လ်ုဆင့် လ်ုဆီ့ၮီ့ၜိင်းကၠာၮှ် ရုဲႋတါ်ၮေဝ်ႋထါင်ဝေ့ လ်ုအ်ုၜးသာထုက်…
-
ဆ်ုဍူးဆ်ုၰုဲႋ
ဆ်ုဍူးဆ်ုၰုဲႋ ဟ်ုမၞီဟ်ဍုံလုက်ကောဝ်ကြင် ဆ်ုၰီ့လာဍုဂ်ပါင်လ်ုဖး ဆ်ုဍူးၮှ်အှ်ဝေ့ထၟာႋလှ်။ ဖၠုံဆိုဒ်ဖေါဟ်သီးဆေဝ်ႋ အ်ုဆိုဒ်ၜေ့မ်ုၯုင်ႋခိုင့်သိုဝ် ၜေမ်ုဆိင့်ပြင်သိုဝ်ၮှ် အှ်ကှ်ေလဴ အင်းတာင်လင်ဝယ်ဝေ့ဆ်ုဍူးၮှ်လှ်။ လ်ုၯာဍေလ်ုၯာ လ်ုၯိင်းဍေလ်ုၯိင်း ၜးပါဍောဟ်ယုဂ်ယာန်ႋဒ္ဂေဟ်ၮှ် အှ်ကှ်ေဝယ်ဝေ့ၯံင် လင်ၜးၜးဍူးပွယ်ဒ္ဂေဟ်ၮှ်အိုဝ် အေလ်ုဍူးပွယ်မာထၠိုင့်ၜးၮှ်တာႋ ၜးအင်းယာ့ထါင်၊ၜးက်ုလိုဝ်ထါင် ၜးဖှ်ေလင့်ထါင်ဆ်ုပူဇဴၮှ် ကိုဝ်ဝေ့ဍး ဍေဆ်ုၰုဲႋၮှ်လှ်။ ဆ်ုဍူးအှ်ဆ်ုၰုဲႋအှ်ဝေ့ အ်ုခေါဟ်ကျံင် ထၠိုင့်တ်ုဖၠးအေသှ်ေ မာၯေဝ်မာၜးထါင် ၜးအှ်ဝေ့ဆေဝ်ႋလှ်။ ဆ်ုဍူးလ်ုဖးၮှ်ၯး—— ဆ်ုၰာၰံင်ၯိင်းဖိုင် ယုဲးၜးနိုဝ်အေး၊ ဍယ်လင်ၜးစူးအေး၊ အေလေဝ်ထင်းၯိင်းဖိုင် ၜးထင်းလ်ုၰင့်လံင်ၮှ်လှ်။ ထင်းပ်ုလုက်ၜး ၯိင်းထုင်းလံင်အေး၊ စာင်းလင်ထါင်ခိုဝ်းဍဝ် ၜးစာင်းလင် လ်ုၯယ့်ထင်းဝယ် ၰင့်ၮှ်လှ်။ ၯိင်းဖိုင်ၮှ် ဖၠုံၰာႋၰံင်သယ် ၯင်းၜးအေး၊ သုင်းထင်းသာၯာင့်ၜး ဆ်ုအေး၊ အာင်းလောတ်သာၜး ဆ်ုအေး၊ အေထင်းဆ်ုၯိင်းဖိုင် ဍင်းၜးၯိင်းထုင်းအေး၊ ဆ်ုသုဂ်ဆ်ုမးအှ်၊ ဖောဟ်မာ့အှ်လ်ုဖး တာင်ၯေဝ်ဆ်ုလ်ုၯံင်ဍာ်ၜး စာင်းထင်းၜးဆ်ုၯိင်းဖိုင်အေး၊ လ်ုၮင်ၮင်ၯိင်းဖိုင်ၮှ် ဆောတ်ထင်းၜးသာ်အေး၊ လာင်းယှောဝ့်ၜးကျုင်ႋၜး ၯိင်းထုင်းအေး၊ ယှောဝ့်ၜးထောတ်တိုင်အေး၊ ဖူ့လင့်ၜး…